24 marca 2025 roku w Arabii Saudyjskiej rozpoczęła się kolejna tura negocjacji pomiędzy delegacjami Stanów Zjednoczonych i Ukrainy, mająca na celu omówienie możliwości zakończenia trwającego konfliktu z Rosją. Spotkanie, które odbyło się w Rijadzie, jest kontynuacją wcześniejszych rozmów prowadzonych w saudyjskim mieście Dżudda. Wydarzenie to przyciąga uwagę międzynarodowej opinii publicznej, ponieważ może stanowić istotny krok w kierunku osiągnięcia zawieszenia broni i stabilizacji w regionie.
Tematyka negocjacji
Ukraiński minister obrony, Rustem Umierow, poinformował, że głównym tematem rozmów jest ochrona infrastruktury krytycznej i obiektów energetycznych Ukrainy, które od miesięcy są celem rosyjskich ataków. W swoim wpisie w mediach społecznościowych Umerow podkreślił, że w agendzie znalazły się „złożone kwestie techniczne”, a w skład delegacji wchodzą eksperci ds. energii, marynarki wojennej i lotnictwa. Jak wynika z doniesień Polsat News, spotkanie zostało przyspieszone z poniedziałku na niedzielę 23 marca na wniosek prezydenta Ukrainy, Wołodymyra Zełenskiego, co może wskazywać na pilność omawianych spraw.
Zełenski, choć nie uczestniczył osobiście w negocjacjach, wyraził optymizm co do ich przebiegu. W telewizyjnym oświadczeniu stwierdził: „Nasz zespół pracuje w sposób całkowicie konstruktywny. Rozmowa jest bardzo pożyteczna, praca delegacji trwa”. Dodał jednak, że kluczowym wyzwaniem pozostaje zmuszenie Rosji do realnego zaprzestania ataków, co pozostaje warunkiem powodzenia jakichkolwiek ustaleń. Prezydent Ukrainy podkreślił również, że „pokój jest możliwy tylko wtedy, gdy nasi partnerzy będą z nami solidarni, a Rosja poczuje presję międzynarodową” – słowa te padły w kontekście apelowania o dalsze wsparcie militarne i ekonomiczne ze strony Zachodu.
Kontekst i znaczenie rozmów
Negocjacje w Rijadzie są częścią szerszego procesu pokojowego, w który zaangażowana jest Arabia Saudyjska jako mediator. Wcześniejsze rozmowy, które miały miejsce 11 marca w Dżuddzie, zakończyły się deklaracją Ukrainy o gotowości do przyjęcia propozycji USA dotyczącej 30-dniowego zawieszenia broni, pod warunkiem akceptacji ze strony Rosji. W efekcie tamtego spotkania Stany Zjednoczone wznowiły pomoc wojskową dla Ukrainy, wstrzymaną na początku marca, co zostało potwierdzone we wspólnym oświadczeniu obu krajów (źródło: Rzeczpospolita, 11.03.2025).
Tym razem rozmowy koncentrują się na szczegółach technicznych i praktycznych aspektach ewentualnego rozejmu. Jak podaje Gazeta.pl (23.03.2025), delegacja ukraińska dąży do zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego, co jest kluczowe w obliczu nadchodzącej wiosny i trwających zniszczeń infrastruktury. Z kolei Amerykanie, reprezentowani m.in. przez specjalnego wysłannika ds. Bliskiego Wschodu Steve’a Witkoffa, przygotowują się do poniedziałkowego spotkania z Rosją, które ma dotyczyć m.in. zawieszenia broni na Morzu Czarnym.
Reakcje i oczekiwania
Optymizm przed negocjacjami wyraził Steve Witkoff w wywiadzie dla Fox News, cytowanym przez TVN24 (23.03.2025). Stwierdził on, że „czuje, iż prezydent Rosji Władimir Putin chce pokoju”, i wyraził nadzieję na „prawdziwy postęp” w rozmowach z Rosją zaplanowanych na 24 marca. Z kolei ukraiński minister obrony Rustem Umierow po zakończeniu niedzielnego spotkania napisał na platformie X: „Dyskusja była produktywna i konkretna, poruszyliśmy kluczowe kwestie, w tym kwestię energii” (Gazeta.pl, 23.03.2025).
Rosja, choć nie jest bezpośrednim uczestnikiem rozmów z Ukrainą, pozostaje kluczowym graczem w procesie. Kreml zapowiedział, że będzie uważnie śledzić negocjacje, a doradca Władimira Putina, Jurij Uszakow, wskazał, że poniedziałkowe spotkanie z USA skoncentruje się na bezpiecznym przewozie towarów na Morzu Czarnym (Polsat News, 23.03.2025).
Arabia Saudyjska jako mediator
Wybór Arabii Saudyjskiej na miejsce negocjacji nie jest przypadkowy. Kraj ten, pod przywództwem księcia Mohammeda bin Salmana, od lat buduje swoją pozycję jako neutralny mediator w konfliktach międzynarodowych. Rijad, oferując odpowiednią infrastrukturę i dystans od strefy wojny, staje się coraz częściej miejscem „negocjacji o wysoką stawkę”, jak zauważyła agencja Associated Press (businessinsider.com.pl, 10.03.2025).
Podsumowanie
Spotkanie USA i Ukrainy w Rijadzie 24 marca 2025 roku to kolejny etap w trudnym procesie poszukiwania pokoju na Ukrainie. Choć rozmowy koncentrują się na kwestiach technicznych, ich wynik może wpłynąć na dalsze negocjacje z Rosją i określić warunki ewentualnego zawieszenia broni. Oświadczenie Zełenskiego podkreśla wagę solidarności międzynarodowej i presji na Rosję jako warunków sukcesu. Społeczność międzynarodowa z uwagą obserwuje rozwój sytuacji, licząc, że zaangażowanie kluczowych graczy przyniesie długo wyczekiwaną stabilizację.
Źródła:
- Polsat News, „Arabia Saudyjska. Negocjacje Ukraina – USA. Kijów podał szczegóły”, 23.03.2025.
- Gazeta.pl, „Rozpoczęły się negocjacje USA z Ukrainą w Arabii Saudyjskiej”, 23.03.2025.
- TVN24, „Zakończyły się rozmowy USA-Ukraina w Arabii Saudyjskiej”, 23.03.2025.
- Rzeczpospolita, „USA i Ukraina zakończyły rozmowy w Arabii Saudyjskiej. Wznowiono pomoc wojskową”, 11.03.2025.
- Business Insider Polska, „Arabia Saudyjska: rozmowy USA i Ukrainy w Dżuddzie”, 10.03.2025.
