Wykorzystanie uprawnień z czasów zimnej wojny
Prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump ogłosił wprowadzenie nadzwyczajnych uprawnień w celu rozbudowy krajowej produkcji kluczowych minerałów, mając na celu zmniejszenie zależności USA od importu z krajów takich jak Chiny. Jak podaje BBC, Trump podpisał rozporządzenie wykonawcze, które opiera się na legislacji z czasów zimnej wojny, nakazując agencjom rządowym, w tym Departamentowi Obrony, priorytetowe traktowanie projektów wydobywczych oraz zapewnienie wsparcia technicznego i finansowego dla zwiększenia produkcji minerałów krytycznych.
Eskalacja wojny handlowej z Chinami
Decyzja ta została ogłoszona w kontekście nasilającej się wojny handlowej z Chinami, które kontrolują znaczną część globalnego łańcucha dostaw kluczowych minerałów. Według BBC, w zeszłym roku Pekin wprowadził zakaz sprzedaży niektórych minerałów krytycznych do USA, co zmusiło amerykańskie firmy do poszukiwania alternatywnych źródeł tych niezbędnych materiałów.
Zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego
W rozporządzeniu wykonawczym, cytowanym przez BBC, stwierdzono: „Nasze bezpieczeństwo narodowe i ekonomiczne są obecnie poważnie zagrożone przez naszą zależność od produkcji minerałów przez wrogie obce mocarstwa”. Dokument podkreśla, że „dla bezpieczeństwa narodowego konieczne jest, aby Stany Zjednoczone podjęły natychmiastowe działania w celu maksymalnego ułatwienia krajowej produkcji minerałów”.
Przyspieszenie projektów wydobywczych
Rozporządzenie nakazuje przyspieszenie wydawania pozwoleń na projekty wydobywcze i przetwórcze oraz instruuje Departament Spraw Wewnętrznych USA, aby priorytetowo traktował produkcję minerałów na terenach federalnych. Jak podaje BBC, mimo posiadania pewnych złóż minerałów krytycznych, Stany Zjednoczone w dużej mierze polegają na dostawach z zagranicy.
Tło handlowe i technologiczne
Cła wprowadzone przez Trumpa na szeroki zakres importu wywołały napięcia handlowe z głównymi dostawcami, takimi jak Chiny czy Kanada. Minerały krytyczne są niezbędne do produkcji kluczowych technologii, od baterii po zaawansowane systemy uzbrojenia, co czyni je strategicznym priorytetem dla administracji Trumpa.
Plany ekspansji międzynarodowej
Trump wyraził również zainteresowanie dostępem do minerałów krytycznych Ukrainy. Jak zacytowało BBC, w czwartek prezydent powiedział, że umowa w tej sprawie zostanie podpisana „bardzo wkrótce”. „Podpisujemy również porozumienia w różnych lokalizacjach, aby odblokować rzadkie ziemie, minerały i wiele innych rzeczy na całym świecie, ale szczególnie na Ukrainie” – stwierdził Trump. Ponadto USA negocjują potencjalną umowę z Demokratyczną Republiką Konga w sprawie jej zasobów mineralnych.
Kontrowersyjna propozycja wobec Grenlandii
Prezydent Trump wspomniał także o przejęciu Grenlandii, duńskiego terytorium półautonomicznego bogatego w rzadkie ziemie. Jak podaje BBC, pomysł ten pozostaje jednak kontrowersyjny i nie spotkał się jeszcze z konkretnymi działaniami.
Perspektywy i wyzwania
Inicjatywa Trumpa ma na celu wzmocnienie bezpieczeństwa narodowego i gospodarczego USA, ale budzi pytania o jej wykonalność i wpływ na środowisko. BBC zauważa, że szczegóły realizacji tych planów, w tym konkretne projekty i ich harmonogram, pozostają na razie niejasne.
Pełne źródło:
- BBC News, „US President Donald Trump has invoked emergency powers to expand domestic production of critical minerals”, https://www.bbc.com/news/articles/cwye089j1zdo, opublikowano 20 marca 2025 r. (przy założeniu zgodności z treścią podaną przez użytkownika).
