Premier Tusk: Straty Mogą Przekroczyć 10 Miliardów Złotych
Najnowsze doniesienia wskazują, że nowe cła wprowadzone przez Stany Zjednoczone mogą istotnie wpłynąć na polską gospodarkę. Według premiera Donalda Tuska, polski Produkt Krajowy Brutto (PKB) może zmaleć o 0,4% w wyniku tych zmian. „W ostrożnym uproszczeniu, straty przekroczą 10 miliardów złotych” – stwierdził szef rządu na platformie X, cytowany przez PAP Biznes. Premier zaznaczył, że choć skutki te są poważne i niekorzystne, Polska jest w stanie je przetrzymać, a relacje polsko-amerykańskie powinny pozostać stabilne.
Nowe cła, podpisane 2 kwietnia 2025 roku przez prezydenta USA Donalda Trumpa, zakładają taryfy w wysokości co najmniej 10% na towary importowane z zagranicy, a dla produktów z Unii Europejskiej – 20%. Jak informuje PAP Biznes, stawki te mają odzwierciedlać połowę barier handlowych stosowanych przez inne kraje wobec USA.
Polski Instytut Ekonomiczny: Umiarkowany, ale Zauważalny Wpływ
Polski Instytut Ekonomiczny (PIE) przeanalizował potencjalne skutki polityki celnej USA. Według raportu PIE z 2 kwietnia 2025 roku, „Potencjalne konsekwencje zmian w polityce celnej administracji USA dla polskiej gospodarki”, wprowadzenie 25-procentowych ceł na import z UE mogłoby obniżyć polski PKB o 0,38–0,43%. „Stany Zjednoczone, choć są ósmym partnerem eksportowym Polski, to jednak drugim odbiorcą polskiej wartości dodanej po Niemczech” – wskazują analitycy. 57% polskiej wartości dodanej konsumowanej w USA (23 mld dolarów) trafia tam pośrednio przez inne kraje.
PIE podkreśla, że 2,6% polskiego PKB zależy od popytu z USA. W scenariuszu eskalacji konfliktu handlowego z UE i działań odwetowych najbardziej ucierpiałyby sektory motoryzacyjny, transportowy oraz górnictwo i wydobywanie. „Ogólny wpływ na PKB nie jest alarmujący, ale kluczowe ryzyko dotyczy wybranych branż” – komentuje Aleksandra Sojka, starsza analityczka PIE.
Sektor Motoryzacyjny pod Presją
Sektor motoryzacyjny może szczególnie odczuć skutki ceł. Jak podaje PAP Biznes w artykule z 30 marca 2025 roku, 25-procentowe cła na importowane samochody, obowiązujące od 3 kwietnia, mogą obniżyć polski PKB o 0,12% w podstawowym scenariuszu, a przy cłach odwetowych – o 0,15%. „Najbardziej narażone są sektory motoryzacyjny, transportowy oraz górnictwo i wydobywanie, gdzie spadek eksportu może przekroczyć 1,5%” – ocenia PIE. Eksport motoryzacyjny do USA stanowił w 2024 roku 4,9% polskiego eksportu w tym kierunku, co ogranicza bezpośredni wpływ, ale zakłócenia w łańcuchach dostaw mogą go spotęgować.
Reakcja Unii Europejskiej i Perspektywy na Przyszłość
Komisja Europejska (KE) zapowiedziała szybką reakcję na amerykańskie cła. Premier Tusk podkreślił, że KE szuka „proporcjonalnych i odpowiednich” środków. Prezydent Francji Emmanuel Macron nazwał cła „szokiem dla światowego handlu”, wskazując na ich negatywne skutki także dla USA. Według PAP Biznes, odpowiedź UE ma być dwuetapowa: pierwsza w połowie kwietnia, druga pod koniec miesiąca.
Mimo obaw, prognozy gospodarcze pozostają umiarkowanie optymistyczne. Bank Światowy w raporcie z 16 stycznia 2025 roku przewiduje stabilizację globalnego PKB na poziomie 2,7% w latach 2025–2026, co może złagodzić skutki ceł. W Polsce PKO BP szacuje wzrost PKB na 3,5%, a Bank Światowy na 3,7%, co sugeruje odporność gospodarki na nowe wyzwania.
Podsumowanie: Wyzwanie, ale nie Kryzys
Nowe cła USA to wyzwanie dla Polski, zwłaszcza dla sektorów eksportowych. Jednak zarówno rząd, jak i eksperci wskazują, że ich wpływ, choć znaczący, nie zagrozi stabilności kraju. Kluczowe będzie dostosowanie się do nowych realiów i skuteczna odpowiedź UE.
Źródła:
- PAP Biznes, „Nowe amerykańskie cła mogą zmniejszyć polski PKB o 0,4 proc. – premier (opis)”, https://biznes.pap.pl/wiadomosci/gospodarka/nowe-amerykanskie-cla-moga-zmniejszyc-polski-pkb-o-04-proc-premier-opis
- Polski Instytut Ekonomiczny, „Potencjalne konsekwencje zmian w polityce celnej administracji USA dla polskiej gospodarki”, 2 kwietnia 2025
- PAP Biznes, „25 proc. cła na importowane auta obniżą PKB Polski o 0,12-0,15 proc. – PIE (opinia)”, 30 marca 2025
- PAP Biznes, „Wzrost PKB na świecie ustabilizuje się na poziomie 2,7 proc. w latach 2025-2026 – Bank Światowy”, 16 stycznia 2025
- PAP Biznes, „PKO BP podtrzymuje prognozę 3,5-proc. dynamiki PKB Polski w ’25 (opinia)”, 26 marca 2025
